Nieuws

Persberichten

Vanaf het erf

Nieuwe oogst editie noord

Vanaf het erf

15.01.2011

In het Friese terpdorp Achlum richtte een groep van 39 boeren en notabelen twee eeuwen geleden, als één van de eersten, een onderlinge brandverzekering op. De onderlinge is daarmee de oudste voorloper van het huidige verzekeringsconcern Achmea. Boeren waren destijds enorm geruïneerd, als door onweer of hooibroei de boel platbrandde. De formule van Achlum van 1811, die als lijfspreuk hanteerde: 'zij is de steun der ongelukkigen', sloeg erg aan, want al snel volgde op andere plaatsen soortgelijke Onderlinge Brand Assurantie Sociëteiten. Veel kapitaal hadden jonge verzekeraars niet en de bestuurders vonden dat ook niet nodig, omdat de leden gezamenlijk met hun bezittingen garant stonden. Het periodiek innen van een vaste premie was evenmin aan de orde. Daarentegen werd ieder schadegeval omgeslagen op alle leden. Op de zogeheten zitdagen kon deze omslag worden voldoen, waarbij dan tevens de gedupeerde aanwezig was. Een zeer persoonlijke praktijk, die we in de huidige tijd ons nauwelijks nog kunnen voorstellen. Tevens gold er een eigen risico van 25 procent, maar boeren waren toch ingenomen met hun verzekering, zo valt uit de kronieken op te maken. Zoals een collega en plaatsgenoot, die net na de oogst in 1836 door hooibroei zijn hele schuur met de nieuwe wintervoorraad verloren zag gaan. Gelukkig kon het woonhuis behouden blijven. De schade van het gebouw met '55 koeeeten hooi' was ruim 4000 gulden, waarvan ruim 3000 werd uitgekeerd. Na de afwikkeling van de schade, plaatste hij een dankbetuiging in de Leeuwarder Courant. Niet alles kon destijds verzekerd worden. De eerste onderlinge hadden in het begin alleen een dekking voor brandschade, waarbij andere essentiële risico's voor de boeren buiten de boot vielen. Zo bezat een veehouder uit Easterwierrum, tijdens de crisisjaren rond 1930, slechts één melkkoe. Het dier werd echter ziek en ging dood, waardoor de gedupeerde zijn gehele broodwinning verloor. Een sociaal betrokken dorpsgenoot organiseerde vervolgens een inzameling. Deze collecte leverde dermate veel geld op dat de boer naast een koe ook nog een kalf kon kopen. Een aantal jaren later startte men in de gemeente Baarderadeel met een onderling veefonds, die dergelijke grote risico's voor met name de kleinere veehouders aanzienlijk verlichtte. Tegenwoordig zijn verzekeringen veel meer een vanzelfsprekendheid, met een uitgebreider pakket, maar de afstand tot de maatschappij is even zoveel toegenomen.

Contact

Hebt u vragen over de Conventie van Achlum?
Mail uw vraag naar Achmea200jaar@achmea.nl

U ontvangt zo spoedig mogelijk een antwoord.

Inloggen

Wachtwoord vergeten?